Geniz Akıntısı Tedavisi – Op. Dr. Can Şinasi Kalkavan

    Geniz Akıntısı

    Günlük hayatta burun, solunum yolları, boğaz, mide ve bağırsak yollarında  bu alanları nemlendirmek ve bakteri, virüse karşı korumak amacıyla mukus olarak adlandırılan bir sıvı üretilir. Bu sıvı kalın yapılı ve ıslak bir yapıdadır. Normal şartlarda kişiler mukusun varlığını hissetmez, refleksif olarak yutar veya vücuttan dışarı atar. Ancak kimi zaman gereğinden çok veya daha kalın yapıda mukus üretilebilir. Geniz akıntısı tıp dilindeki ismiyle postnazal sızıntı, vücudun normalden fazla mukus üretmesi sonucu burundan atılmak yerine burundan aşağı boğaza doğru akmasına denir. Dönemsel sebeplerden olabileceği gibi bir hastalığın belirtisi olarak da karşımıza çıkabilir. Bu yüzden geniz akıntısının oluşum sebebini tespit etmek ve tedavi etmek kişinin hayat kalitesinin iyileştirilmesi açısından büyük önem taşır. Geniz akıntısı ve tedavisi İstanbul ile ilgili daha fazla bilgi edinmek için yazının devamını okuyabilir, sorularınız için Op. Dr. Can Şinasi Kalkavan ile iletişime geçebilirsiniz.

    Geniz Akıntısı Nedir?

    Solunum yollarının ilk organı olan burun, solunum ile alınan havanın içindeki toz, bakteri, virüs, mantar ve polen gibi patojenlerin vücut içine alınmaması için mukus isimli bir sıvı salgılar. Mukus aynı zamanda burun boşluğunu nemlendirmek ile görevlidir. Solunumla alınan hava burundan sonra sırasıyla geniz, gırtlak, soluk borusu, ardından da akciğerlere gider. Bu süreçte burun boşluğunda veya geniz kısmında çeşitli sebeplerden dolayı iltihaplanma gerçekleşmişse mukusun kıvamı ve miktarı artar. Eğer geniz sıvısında iltihap görülüyorsa ve geniz sıvısı solunum yollarına ilerlemişse; ağız, gırtlak ve yutakta iltihaplanmalara sebep olabilir.

    Geniz Akıntısı Neden Olur?

    Geniz akıntısının genellikle üst solunum yollarının enfeksiyon kapması veya bazı sebeplerden dolayı tahriş olması sonucunda oluşur. Fakat pek çok farklı neden dolayı da kişi geniz akıntısı yaşayabilir. Bunlardan bazıları:

    Rinit Hastalığı: Genellikle alerji kaynaklı oluşan rinit, burun boşluğunun iltihaplanmasına yol açar. Saman nezlesi olarak da bilinir. Geniz akıntısının en sık rastlanan sebebidir. Hormonal değişiklikler, kimi ilaçların yan etkileri ve soğuk algınlığı gibi nedenlerle de oluşabilir.

    Üst Solunum Yollarında Enfeksiyon: Nezle ve grip gibi hastalıklar üst solunum yollarında iltihaba yol açar. Solunum yoluyla bulaşan birçok hastalıkta geniz akıntısı yaşanabilir.

    Sinüzit: Sinüslerin bir kısmı burun boşluğuna açılır. Sinüslere ait mukoza iltihaplanırsa salgı miktarı artar ve öksürük, koku almada azalma, geniz akıntısına sebep olabilir.

    Kuru Hava Solumak: Solunan havanın kuru olması, üst solunum yollarında tahrişe sebep olabilir. Buna bağlı olarak da geniz akıntısı oluşur.

    Soğuk Hava: Soğuk hava, mukoza dokusunda yer alan damarların daralmasına ve buna bağlı mukoza dokusunun koşullara ayak uydurabilmek amacıyla salgı miktarındaki artışa sebep olur. Bu da geniz akıntısının başka bir sebebidir.

    Mevsim Geçişleri: Mevsim geçişlerinde sıcaklık ve nem miktarı değişmeye başlar. Değişime ayak uyduran mukozada mukus salgısında artış gözlemlenebilir.

    Tüm bunların yanı sıra mukoza artışına bağlı geniz akıntısına sebep olan diğer faktörler:

    • Alerji
    • Hamilelik
    • Baharatlı gıda tüketimi
    • Burunda yabancı cisim
    • Parfüm, duman, temizlik maddeleri gibi kimyasal ürünler
    • Doğum kontrol hapları
    • Tansiyon ilaçları
    • Sigara
    • KOAH gibi bazı kronik üst solunum yolları hastalıkları

    Geniz Akıntısına Eşlik Eden Belirtiler Nelerdir?

    Yukarıda bahsedildiği üzere geniz akıntısı oluşma sebebine bağlı olarak birçok çeşitli belirti ile kendini gösterir. Bu belirtilerin bazıları:

    • Boğaz ağrısı ve boğazda şişkinlik
    • Burun akıntısı ve burun tıkanıklığı
    • Geniz akıntısından dolayı tahriş olan gırtlağın sebep olduğu öksürük
    • Sinüzite bağlı baş ağrısı
    • Ağız boşluğuna veya gırtlağa ulaşan geniz akıntısından dolayı mide bulantısı ve kusma
    • İltihaplı mukustan kaynaklı ağız kokusu

    Geniz bölgesi orta kulak ile bağlantılıdır. Bu sebeple, geniz bölgesinde yaşanan iltihaplanma orta kulağa geçebilir ve orta kulak iltihabına neden olabilir.

    Geniz Akıntısı Nasıl Geçer?

    Geniz akıntısının oluşmasında çeşitli birçok sebep bulunup sebebi belirlendikten sonra, problemin ortadan kaldırılmasıyla mukus salgısı normal seviyesine ulaşabilir.

    Geniz Akıntısı Tanısı Nasıl Konur?

    Geniz akıntısı teşhisinde öncelikle doktor hastanın şikayetlerini dinler ve hastanın tıbbi geçmişini kontrol eder. Sonrasında hastanın burun ve boğazı muayene edilir. Fiziksel muayene sonucunda semptomlar göz önünde bulundurularak tanı konur. Eğer fiziksel muayene sonucunda hastalığın teşhisi yapılamadıysa geniz akıntısı sebebinin alerji olup olmadığını anlamak için deriden yapılan bir alerji testi olan prick testi uygulanır. Burun ve sinüslerin genel durumunu değerlendirmek amacıyla CT taramaları yapılabilir. Akıntıdan örnek alınarak laboratuvarda inceleme yapılması yoluyla da hastalığın nedeni anlaşılabilir. Ayrıca akıntının kanlı olması durumunda röntgen çekimi, bilgisayarlı tomografi ve benzeri testlere de başvurulabilir.

    Geniz Akıntısı Tedavisi Nasıl Yapılır?

    Yaşam kalitesini belli oranda düşüren geniz akıntılarının birçoğu iyi huylu olup tuzlu burun spreyleriyle ve diğer evde uygulanan tedaviler ile kişi iyileşebilir. Ancak geniz akıntısına kanlı mukus gibi belirtilerin eşlik etmesi durumunda uzman bir kulak, burun, boğaz uzmanına muayene olmak önerilebilir.

    Uyku boyunca baş hafif yüksekte tutularak mukusun birikmesi engellenebilir. Bu şekilde kişi, gece gelen öksürük nöbetlerinin önüne geçmiş olur. Bunun yanı sıra çay ve çorba gibi ılık içecekler mukusun yumuşatılıp nemlendirilmesini sağlar, dehidrasyonu engeller. Buhar üreten makineler, tuzlu su ve okyanus suyu yardımıyla da burun boşluğunun nemlenmesinde ve geniz akıntısının giderilmesinde önemli bir rol oynar.

    Geniz akıntısı tedavisinde uygulanabilecek tedavi yöntemleri arasında kortizonlu burun spreyleri, sinüs nemlendiriciler ve sinüs durulama araçları kullanılabilir. Ancak uzun süreli kullanımda kortizonlu ilaçların burun tıkanıklığı başta olmak üzere olası yan etkileri göz ardı edilmemelidir. Bu yüzden ilaçların doktor kontrolünde kullanılması tavsiye edilir.

    Geniz akıntısı iltihaplanma ve viral veya bakteriyel bir enfeksiyon sonucu oluşmuş ise antibiyotiklere başvurulabilir. Antibiyotik bir uzman doktor tarafından, hastanın tedavi süresi de göz önünde bulundurularak seçilmelidir.

    Geniz Akıntısı Tedavisi

    Geniz akıntısı, özellikle üst solunum yolu enfeksiyonu gibi rahatsızlıklarda sık görülen bir durumdur. Tedavi edilmediğinde ise boğaz bölgesinde rahatsızlık hissine neden olabilir ve daha ciddi bir hâl alabilir. Bu nedenle geniz akıntısının da diğer rahatsızlıklar gibi alanında uzman bir doktor tarafından muayene edilmedi oldukça önemlidir. Geniz akıntısı tedavisi İstanbul hakkında daha fazla bilgi almak için Op. Dr. Can Şinasi Kalkavan ile iletişime geçebilirsiniz.